Italië Vandaag

Rome

Zoeken
Wetenschap

Nobelprijs Fysica 2026 voor Francis Halzen, bedenker van de neutrinodetector IceCube

Het Nobelcomité kende de Nobelprijs voor Fysica 2026 toe aan de Belgische natuurkundige Francis Halzen voor zijn werk aan het IceCube-neutrino-observatorium en de ontdekking van hoogenergetische neutrino's uit de ruimte. Halzen is ook lid van het Gran Sasso Science Institute in Italië.

Het gebouw van het IceCube-neutrino-observatorium bij het Amundsen-Scott-Zuidpoolstation in Antarctica.
Foto: Christopher Michel · Wikimedia Commons · CC BY-SA

Francis Halzen krijgt de Nobelprijs voor Fysica 2026 toegekend voor zijn beslissende bijdrage aan IceCube en de ontdekking van hoogenergetische neutrino’s uit de ruimte. Halzen is een Belgische wetenschapper, geboren in 1944 in Tienen. Hij is sinds 1987 hoogleraar aan de universiteit van Wisconsin in Madison, in de Verenigde Staten.

IceCube vangt neutrino’s op die meestal ongemerkt door materie heen gaan: pas als ze botsen met atoomkernen in het Zuidpoolijs ontstaan zwakke lichtflitsen die de sensoren van het observatorium registreren. De detector bestaat uit ongeveer een kubieke kilometer ijs vol met die sensoren. Het observatorium werd in 2011 voltooid. Halzen presenteerde zijn idee om het Zuidpoolijs zo te gebruiken al in 1988, samen met natuurkundige John Learned. Halzens idee legde de basis voor een volledig nieuwe vorm van astronomie. De neutrino’s die IceCube waarneemt bereiken petaelectronvolt-energieën, ruim honderd keer hoger dan de 7 TeV van de versneller LHC van Cern, en komen volgens de metingen overwegend van bronnen buiten de Melkweg.

Volgens de toelichting bij de prijs waren Halzens vastberadenheid en wetenschappelijk leiderschap fundamenteel voor de ontwikkeling van IceCube. Halzen is ook actief in Italië: hij is lid van het Scientific Committee van het Gran Sasso Science Institute, meldt dat instituut zelf. Volgens de toekenning is aan de prijs een bedrag van 12 miljoen Zweedse kronen verbonden.

Bronnen

  1. Press release: The Nobel Prize in Physics 2026 — Nobel Prize (Nobelstiftelsen),
  2. Premio Nobel per la fisica 2026 — Il Post,
  3. Nobel per la fisica a Francis Halzen per la scoperta dei neutrini cosmici — Agenzia ANSA,
  4. Premio Nobel fisica, belga Francis Halzen — TGCOM24,
  5. Nobel per la fisica a Francis Halzen, l'intuizione di catturare i neutrini nel ghiaccio del Polo Sud — RaiNews,
  6. Nobel fisica 2026, chi è Francis Halzen — la Repubblica,
  7. Scientific Committee — Gran Sasso Science Institute,
Methodiek

Dit artikel is door een AI-systeem geschreven op basis van feiten uit nieuwsmedia in Italië en openbare bronnen, met de bron bij elk feit, en gecontroleerd volgens onze methodologie. De auteursnaam is een redactioneel pseudoniem. Fouten? Meld ze via de contactpagina.

12/12 feiten bevestigd door een openbare bron · betrouwbaarheid 95%

Beeld: Christopher Michel · Wikimedia Commons · CC BY-SA

  1. Francis Halzen kreeg de Nobelprijs voor Fysica 2026 toegekend voor zijn beslissende bijdrage aan het IceCube-neutrino-observatorium en de ontdekking van hoogenergetische neutrino's uit de ruimte. Nobel Prize (Nobelstiftelsen) · gecontroleerd
  2. Halzen is een Belgische wetenschapper, geboren in 1944 in Tienen. Nobel Prize (Nobelstiftelsen) · gecontroleerd
  3. Halzen is hoogleraar aan de University of Wisconsin-Madison in de Verenigde Staten, waar hij sinds 1987 werkt. Nobel Prize (Nobelstiftelsen) · gecontroleerd
  4. Neutrino's gaan meestal ongemerkt door materie, maar wanneer ze botsen met atoomkernen in het ijs ontstaan zwakke lichtflitsen die de sensoren van IceCube opvangen. Nobel Prize (Nobelstiftelsen) · gecontroleerd
  5. Het IceCube-observatorium bestaat uit ongeveer een kubieke kilometer Zuidpoolijs vol met lichtsensoren die neutrino-botsingen registreren. Nobel Prize (Nobelstiftelsen) · gecontroleerd
  6. Het IceCube-observatorium werd in 2011 voltooid. Nobel Prize (Nobelstiftelsen) · gecontroleerd
  7. Halzen presenteerde zijn visie om neutrino's in het Zuidpoolijs te vangen voor het eerst in 1988, samen met natuurkundige John G. Learned. Nobel Prize (Nobelstiftelsen) · gecontroleerd
  8. Halzens idee om Zuidpoolijs te gebruiken als neutrinodetector legde de basis voor een volledig nieuwe vorm van astronomie. Nobel Prize (Nobelstiftelsen) · gecontroleerd
  9. De door Halzens detector waargenomen hoogenergetische neutrino's bereiken petaelectronvolt-energieën, ruim honderd keer hoger dan de 7 TeV van de LHC-versneller van Cern, en komen volgens IceCube-metingen overwegend van bronnen buiten de Melkweg. Nobel Prize (Nobelstiftelsen) · gecontroleerd
  10. Halzens vastberadenheid en wetenschappelijk leiderschap waren fundamenteel voor de ontwikkeling van IceCube. Nobel Prize (Nobelstiftelsen) · gecontroleerd
  11. Halzen is ook actief in Italië, als lid van het Scientific Committee van het Gran Sasso Science Institute. Gran Sasso Science Institute · gecontroleerd
  12. Aan de Nobelprijs voor Fysica 2026 is een prijsbedrag van 12 miljoen Zweedse kronen verbonden. Nobel Prize (Nobelstiftelsen) · gecontroleerd

Vaker Italië Vandaag in Google? Kies ons als voorkeursbron